Po podróży chcemy tylko znaleźć hotel, zostawić walizkę i wyjść coś zjeść. Tymczasem znajome słowa zaczynają wskazywać inne miejsca: first floor okazuje się nie tym piętrem, a subway niekoniecznie prowadzi do pociągu. Angielski w podróży wymaga więc nie tylko rozumienia zdań, ale też powiązania ich z lokalną przestrzenią. Kilka prostych rozróżnień oszczędza krążenia po budynku i ulicy.
Jedno piętro różnicy
W typowej brytyjskiej numeracji parter to ground floor, a poziom wyżej to first floor. W USA poziom wejścia z ulicy zwykle nazywa się first floor, a następny second floor. Informacja Your room is on the first floor może zatem oznaczać dwa różne poziomy. W tym przypadku dosłowne tłumaczenie „pierwsze piętro” bywa mylące.
W konkretnym hotelu warto spojrzeć na tablicę lub oznaczenia windy. Układ budynku może komplikować numerację, np. gdy wejścia znajdują się na różnych wysokościach. Bezpieczne doprecyzowanie brzmi Is that on the street level or one floor up? — „To na poziomie ulicy czy piętro wyżej?”. Wyjaśniamy wtedy położenie bez ponownego używania niejednoznacznej liczby.
Lift, elevator i walizka w bagażniku
Sama winda to typowo brytyjski lift i amerykański elevator. Przy bagażu usłyszymy też parę boot–trunk: brytyjski kierowca może powiedzieć Put your suitcase in the boot, a amerykański Put your suitcase in the trunk. Oba zdania kierują walizkę do bagażnika. Słowo boot ma jednak również wspólne obu odmianom znaczenie buta, dlatego liczy się całe zdanie.
Przy wynajmie samochodu przydadzą się petrol–gas oraz petrol station–gas station. Amerykańskie gas w takim kontekście jest skrótem od gasoline, czyli benzyny; nie oznacza automatycznie gazu LPG. Nazwy paliw trzeba więc odczytywać zgodnie z opisem pojazdu. W tabeli par łatwo zobaczyć odpowiedniki, ale dopiero sytuacja podpowiada, które znaczenie wybrać.
Subway nie wszędzie oznacza metro
W amerykańskim mieście subway często oznacza metro. W brytyjskich wskazówkach drogowych tym słowem może być nazwane przejście podziemne dla pieszych. Usłyszane Use the subway nie musi więc zachęcać do zakupu biletu. Czasem chodzi tylko o przejście na drugą stronę ruchliwej ulicy.
Nie należy jednak rozciągać tej różnicy na każdą brytyjską nazwę. Metro w Glasgow nosi nazwę Subway. Londyńskie określenia the Underground i the Tube odnoszą się natomiast do tamtejszego systemu. Zamiast mechanicznie podmieniać jedno słowo drugim, dobrze zapamiętać lokalną nazwę komunikacji. W razie wątpliwości pomoże pytanie Do you mean the train or the pedestrian passage?.
Pavement i sidewalk podczas spaceru
Brytyjskie pavement to chodnik; amerykańskim odpowiednikiem jest sidewalk. Jednak w USA pavement również istnieje i opisuje utwardzoną nawierzchnię, np. drogi lub chodnika. Nie warto zapamiętywać skrótu „w USA pavement zawsze oznacza jezdnię”, bo zakres tego słowa jest szerszy.
Na parkingu spotkamy kolejną parę: car park oraz parking lot. Nie każda taka różnica grozi nieporozumieniem, lecz ułatwia rozpoznawanie tablic. Sformułowania across the street, next to the entrance i at street level mogą dodatkowo pomóc w obu odmianach. W praktycznej rozmowie opis położenia bywa ważniejszy niż idealne dopasowanie jednego regionalnego rzeczownika.
Flat i apartment w ogłoszeniu
W Wielkiej Brytanii mieszkanie to często flat, a w USA apartment. Nie są to jednak słowa zamknięte po swoich stronach Atlantyku: apartment występuje również w brytyjskich ogłoszeniach. Sam wybór tego wyrazu nie gwarantuje wyższego standardu lokalu. Trzeba sprawdzić opis, lokalizację i wyposażenie.
W rozmowie o mieszkaniu można spotkać też tap–faucet w znaczeniu kranu oraz rubbish–trash w odniesieniu do śmieci. Najbardziej użyteczne pytania pozostają proste: Which floor is it on?, Is there a lift? albo Is there an elevator?. Celem nie jest zdanie egzaminu z geografii słów, lecz dotarcie do właściwego miejsca i zrozumienie, co oferuje nam rozmówca.
Materiał dodatkowy — słowniczek podróży i mieszkania
| Brytyjski angielski | Amerykański angielski | Po polsku / uwaga |
| ground floor | first floor / ground floor | parter; sprawdź numerację budynku |
| first floor | second floor | pierwsze piętro nad parterem |
| lift | elevator | winda |
| boot | trunk | bagażnik samochodu |
| bonnet | hood | maska samochodu |
| petrol | gas / gasoline | benzyna |
| petrol station | gas station | stacja paliw |
| car park | parking lot | parking |
| pavement | sidewalk | chodnik |
| subway | pedestrian underpass | przejście podziemne; znaczenie brytyjskie |
| Underground / Tube — w Londynie | subway | metro; nazwy zależą od miasta |
| flat / apartment | apartment | mieszkanie |
| tap | faucet / tap | kran; faucet typowe dla USA |
| rubbish | trash / garbage | śmieci |
Rozmówki — pokój piętro nad ulicą
Wariant brytyjski
— Which floor is my room on?
— The first floor. The lift is on your right.
Wariant amerykański
— Which floor is my room on?
— The second floor. The elevator is on your right.
Znaczenie: Przy typowym sposobie numerowania obie odpowiedzi kierują gościa piętro nad parter. Winda jest po prawej stronie.
Dialog — przejście bez rozkładu jazdy
— How do I get to the museum?
— Use the subway, then turn left.
— Which train should I take?
— No train. I mean the passage under the road.
— Right. At least I won’t miss it.
Komentarz: To scenka z użyciem brytyjskiego subway jako przejścia dla pieszych. Nie opisuje wszystkich miast w Wielkiej Brytanii.
